KİMYA, TOPRAK VE SAĞLIK ENDÜSTRİLERİ ÜRÜNLERİNE İLİŞKİN DAHİLDE İŞLEME REJİMİ GENELGESİ

BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Dayanak, Kapsam ve Tanımlar
Madde 1 – 4
İKİNCİ BÖLÜM
Genel Esaslar ve DİİB İthalat Listesine İlişkin Hükümler
Madde 5 – 6
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Özel Hükümler
Madde 7
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
DİİB Süreleri ve Azami Döviz Kullanım Oranları
Madde 8 – 9
BEŞİNCİ BÖLÜM
Birim Kullanım, Fire ve İkincil İşlem Görmüş Ürün Oranları
Madde 10
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Madde 11 – 14
GEÇİCİ MADDE 1
GEÇİCİ MADDE 2
2
KİMYA, TOPRAK VE SAĞLIK ENDÜSTRİLERİ ÜRÜNLERİNE
İLİŞKİN
DAHİLDE İŞLEME REJİMİ
GENELGESİ
(İhracat:2025/2)
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Dayanak, Kapsam ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) İşbu Genelge, kimya (kimyasallar ve kimyasal ürünler, plastik, kauçuk
vs.), toprak (çimento, cam, seramik ürünleri ile diğer metalik olmayan mineral ürünler) ve
sağlık endüstrileri (eczacılık ürünleri, medikal ürünler vb.) ürünlerinin ihracatı ile ihracat
sayılan satış ve teslimlerine ilişkin Dahilde İşleme Rejimi tedbirlerinin uygulama usul ve
esaslarını belirlemek amacıyla hazırlanmıştır.
Dayanak
MADDE 2 – (1) İşbu Genelge, 27/01/2005 tarihli ve 25709 sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanan 17/01/2005 tarihli ve 2005/8391 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki Dahilde İşleme
Rejimi Kararı ile bu Karar’a istinaden 20/12/2006 tarihli ve 26382 sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanan İhracat:2006/12 sayılı Dahilde İşleme Rejimi Tebliği, 01/04/2007 tarihli ve 26480
sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İhracat:2007/2 sayılı Dahilde İşleme Rejimine İlişkin
İşlemlerin Bilgisayar Veri İşleme Tekniği Yoluyla Yapılmasına Dair Tebliğ, 27/01/2005 tarihli
ve 25709 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İhracat:2005/2 sayılı İhracat Sayılan Satış ve
Teslimler Hakkında Tebliğ ve 03/12/2019 tarihli ve 30967 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan
İhracat:2019/7 sayılı Ticaret Bakanlığı Destek Yönetim Sistemine İlişkin Uygulama Tebliği
hükümleri çerçevesinde hazırlanmıştır.
Kapsam
MADDE 3 – (1) İşbu Genelge, kimya (kimyasallar ve kimyasal ürünler, plastik, kauçuk
vs.), toprak (çimento, cam, seramik ürünleri ile diğer metalik olmayan mineral ürünler) ve
sağlık endüstrileri (eczacılık ürünleri, medikal ürünler vb.) ürünlerinin ihracatı, ihracat sayılan
satış ve teslimleri ile bu kapsamda yapılacak olan ithalat/yurt içi alıma ilişkin Dahilde İşleme
Rejimi kapsamında uygulanacak dahilde işleme tedbirlerini kapsar.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) İşbu Genelge’de geçen;
a) Bakanlık: Ticaret Bakanlığını,
b) Belge: Dahilde İşleme İzin Belgesini,
c) DİİB: Dahilde İşleme İzin Belgesini,
ç) DİR: Dahilde İşleme Rejimini,
d) Döviz Kullanım Oranı: İhracat:2006/12 sayılı Tebliğ’in 3’üncü maddesindeki
“Dahilde işleme izin belgesi/dahilde işleme izni kapsamındaki CIF ithal (yurt içi alımlar hariç)
tutarının FOB ihraç tutarına (ikincil işlem görmüş ürünün serbest dolaşıma giriş rejimi
hükümlerine göre ithalatının yapılması halinde bu ürünün gümrük kıymeti dahil) olan yüzde
oranını”,
3
e) DYS: İhracat:2019/7 sayılı Tebliğ’in 4’üncü maddesindeki “Mal ihracatına ve hizmet
ihracatına yönelik devlet destekleri ile Dâhilde İşleme Rejimi, Hariçte İşleme Rejimi, Vergi
Resim Harç İstisnası, Belgesiz İhracat Kredilerine ilişkin bileşenlerden oluşan Ticaret
Bakanlığı Destek Yönetim Sistemini”,
f) Fire: İhracat:2006/12 sayılı Tebliğ’in 3’üncü maddesindeki “İşleme faaliyetleri
sırasında özellikle kuruma, buharlaşma, sızma veya gaz kaçağı şeklinde yitirilen ve imha olan
kısım ile ekonomik değeri olmayan atıkları”,
g) Genel Müdürlük: İhracat Genel Müdürlüğünü,
ğ) GTİP: Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonunu,
h) İkincil İşlem Görmüş Ürün: İhracat:2006/12 sayılı Tebliğ’in 3’üncü maddesindeki,
“İşleme faaliyetleri sonucunda elde edilen asıl işlem görmüş ürün dışındaki ürünü”,
ı) Karar: 17/01/2005 tarihli ve 2005/8391 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki Dahilde
İşleme Rejimi Kararı’nı,
i) İhracat:2005/2 sayılı Tebliğ: İhracat:2005/2 sayılı İhracat Sayılan Satış ve Teslimler
Hakkında Tebliğ’i
j) İhracat:2006/12 sayılı Tebliğ: İhracat:2006/12 sayılı Dahilde İşleme Rejimi
Tebliği’ni,
k) İhracat:2007/2 sayılı Tebliğ: İhracat:2007/2 sayılı Dahilde İşleme Rejimine İlişkin
İşlemlerin Bilgisayar Veri İşleme Tekniği Yoluyla Yapılmasına Dair Tebliğ’i,
l) İhracat:2019/7 sayılı Tebliğ: İhracat:2019/7 sayılı Ticaret Bakanlığı Destek Yönetim
Sistemine İlişkin Uygulama Tebliği’ni
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel Esaslar ve DİİB İthalat Listesine İlişkin Hükümler
Genel Esaslar
MADDE 5 – (1) DİİB başvurularına yönelik değerlendirme süreci, işbu Genelge dahil
DİR mevzuatı çerçevesinde, belge konusu sektörlerin piyasa dinamikleri, yatırım, istihdam ve
dış ticaret politikaları ile mevcut sektörel potansiyel ve risk değerlendirmeleri de göz önünde
bulundurularak proje bazında tekemmül ettirilir.
(2) İndirimli teminat, aracı ihracatçı, eşdeğer eşya, ekspertiz şartı, ayniyet ve benzeri
hususlara ilişkin düzenlemeler DİİB’in özel şartlar bölümüne kaydedilir. Ancak, DİİB’in özel
şartlar bölümünde yer almayan, işbu Genelge dahil DİR mevzuatına ilişkin tüm şartların yerine
getirilmesi firmaların sorumluluğundadır.
(3) İlk defa DİİB müracaatında bulunacak olan firmaların, belirtilen adreste üretim
faaliyetinde bulunup bulunmadığı, kapasite durumu ve sair konulardaki tespitlere yönelik
olarak ilgili Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğüne başvurması ve söz konusu başvuru
neticesinde düzenlenecek olan belgenin, DİİB başvurusu sırasında DYS üzerinden sunulması
gerekmektedir.
(4) Firmaların faal durumda olduklarının tespit edilebilmesini teminen; “son döneme ait
elektrik faturası (üretim tesisine ilişkin) ve Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tahakkuk fişinin”
bir takvim yılı içerisinde yapılacak olan ilk DİİB başvurusu sırasında DYS üzerinden ibrazı
gerekmektedir. Yetkilendirilmiş Yükümlü Sertifikası sahibi olan firmaların, ilk DİİB başvurusu
hariç, söz konusu belgeleri ibrazı gerekmemektedir.
4
(5) Yetkilendirilmiş Yükümlü Sertifikası ve Onaylanmış Kişi Statü Belgesi sahibi
firmalar hariç ilk DİİB’de azami ihracat taahhüt miktarı, kapasite raporunda belirtilen yıllık
üretim kapasitesinin belge süresine tekabül eden kısmının 1/4’ü kadar olabilir. İlk DİİB’de
azami miktarda ihracat taahhüdünde bulunulduğu durumda, belge ihracat taahhüt miktarının,
belge kapsamında gerçekleştirilen ihracat miktarı kadar artırılması uygun görülebilir.
Örnek 1:
Madde adı: PVC profil
Kapasite raporunda kayıtlı yıllık üretim miktarı: 1.200 ton
DİİB süresi: 9 ay
İlk DİİB azami ihracat taahhüdü miktarı:
(Yıllık üretim kapasitesi) x (9 ay/12 ay) x 1/4 = (1.200) x (9/12) x (1/4) = 225 ton (azami)
(6) Kapasite raporunun tek vardiya esasına göre hazırlanmış olması ve firmada vardiyalı
çalışılması söz konusu olduğu için toplam üretim kapasitesinin fiiliyatta kapasite raporunda
belirtilenden fazla olması halinde, DİİB başvurularında uygun görülebilecek azami ihracat
taahhüt miktarı, ilgili ticaret ve/veya sanayi odasından alınacak olan ve kaç vardiya çalışıldığını
açıkça belirtir yazının DYS üzerinden sunulmasını müteakip, vardiyalı toplam üretim kapasitesi
üzerinden hesaplanır.
(7) DİİB başvurularında, ithalata ve ihracata konu ürünlerin miktarlarının iki birimli
beyan edilecek olması ve bu birimlerden birinin “kg” olması halinde, “kg” şeklindeki beyanın
ikinci birim olarak yapılması esastır.
(8) DİİB başvurularında yer alacak tüm ürünler, belge ihracat ve ithalat listelerine, Türk
Gümrük Tarife Cetvelinde bu ürünlere karşılık gelen 12’li bazda GTİP’leriyle kaydedilir.
DİİB İthalat Listesine İlişkin Hükümler
MADDE 6 – (1) Aşağıda belirtilen eşyaların “DİİB ile İlgili İthalat Listesi”ne
eklenmesine ilişkin talepler; bu eşyaların sadece Tebliğ’in 7’nci maddesindeki katma değer
vergisinde tecil-terkin sistemi hükümleri çerçevesinde yurt içi piyasadan temin edilmesi
ve/veya Tebliğ’in 38’inci maddesinin onuncu fıkrasında belirtilen belgeden belgeye teslim
hükümleri çerçevesinde [ithal lisansı (kota) ve/veya gözetim belgesi gibi korunma önlemleri
haricinde] değerlendirilir.
a) Madeni yağ üretimine yönelik baz yağlar,
b) Portland çimentosu,
c) 38.26 Gümrük Tarife Pozisyonu altında yer alan “biodizel ve bunların karışımları”
üretimine yönelik yağlı tohumlar, bitkisel yağlar ve benzeri tarım ürünleri,
ç) Basit geri dönüşüm/işleme faaliyetlerine yönelik, hurda veya atık niteliğindeki
(çapak, pul, takoz, defolu-kırık ürün vs. şekilleri dahil) plastik, tekstil, kauçuk ve
benzeri ürünler.
5
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Özel Hükümler
DİR Kapsamında Özel Düzenlemeye Tabi Eşyalar
MADDE 7 – (1) Çevrenin Korunması Yönünden Kontrol Altında Tutulan Atıkların
İthalat Denetimi Tebliği’nin Ek-1 sayılı listesinde tanımlanan 39.01, 39.02, 39.04, 39.05, 39.06,
39.07, 39.08 ve 39.12 Gümrük Tarife Pozisyonlu ürünlerin DİİB kapsamında eşdeğer eşya
olarak ithalatı yapılamaz. Söz konusu ürünlerin mezkûr Tebliğ’in Ek-1 sayılı listesinde
tanımlanan eşya olmaması halinde ise, söz konusu Tebliğ’in 11’inci maddesinin dördüncü
fıkrasında belirtilen Üretici Belgesi ve analiz sertifikasının ilgili gümrük idaresine ibraz
edilmesi kaydıyla eşdeğer eşya olarak ithalatına izin verilir.
(2) Sabun ihracatı ile ihracat sayılan satış ve teslimi taahhüdüne karşılık Türk Gümrük
Tarife Cetvelinin 15’inci fasılı kapsamında yapılacak olan yağ ithalatında, ithal edilecek
ürünlerin söz konusu cetveldeki “Eşya Tanımında” “Teknik ve/veya sınai amaçlar için
kullanılan (insan gıdası olarak kullanılan ürünlerin imalinde kullanılanlar hariç)” ibaresi
bulunan yağlar olması esastır.
(3) Hurda veya atık niteliğindeki (çapak, pul, takoz, defolu-kırık ürün vs. şekilleri dahil)
plastik, tekstil, kauçuk ve benzeri ürünlerin ısıl işleme tabi tutularak granül formuna
dönüştürülmesine yönelik faaliyetler basit geri dönüşüm/işleme faaliyeti olarak
değerlendirilmez.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
DİİB Süreleri ve Azami Döviz Kullanım Oranları
DİİB Süreleri
MADDE 8 – (1) Kimya (kimyasallar ve kimyasal ürünler, plastik, kauçuk vb.), toprak
(çimento, cam, seramik ürünleri ile diğer metalik olmayan mineral ürünler) ve sağlık
endüstrileri (eczacılık ürünleri, medikal ürünler vb.) ürünlerinin ihracatı ile ihracat sayılan satış
ve teslimine yönelik olarak düzenlenecek DİİB’lerin süresi 8 (sekiz) aydır. Diğer taraftan, DİİB
süreleri, piyasa dinamikleri ve dış ticaret politikaları da göz önünde bulundurularak, ürün
ve/veya ürün grupları özelinde daha kısa süreli olarak uygulanabilir.
Azami Döviz Kullanım Oranları
MADDE 9 – (1) İhracat:2006/12 sayılı Tebliğ kapsamında düzenlenecek olan DİİB’lere
ilişkin azami döviz kullanım oranları, alt sektörler itibarıyla aşağıda sıralanmaktadır:
– Kayıtlı medyanın basılması ve çoğaltılması (kâğıt esaslı olanlar hariç) için %75,
– Kok kömürü ve rafine edilmiş petrol ürünleri imalatı için %45,
– Kimyasalların ve kimyasal ürünlerin imalatı için %80,
– Temel eczacılık ürünlerinin ve eczacılığa ilişkin malzemelerin imalatı için %60,
– Kauçuk ve plastik ürünlerin imalatı için %75,
– Çimento, cam, toprak ve seramik ürünleri imalatı için %60,
– Diğer metalik olmayan mineral ürünlerin imalatı için %60,
6
(2) İhracat:2005/2 sayılı Tebliğ kapsamında düzenlenecek olan DİİB’lere ilişkin azami
döviz kullanım oranları için söz konusu Tebliğ’in 9’uncu maddesi dikkate alınır.
(3) DİİB kapsamındaki bedelsiz ithalatta, DİİB süresi sona erdikten veya ihracat
taahhüdü kapatıldıktan sonra geri gelen işlem görmüş ürün için yeni bir DİİB düzenlenmesi
halinde yeni belgede ve DİİB kapsamındaki yurt içi alımlarda döviz kullanım oranı aranmaz.
(4) Farklı azami döviz kullanım oranlarına tabi işleme faaliyetlerinin aynı DİİB
kapsamında gerçekleştirilmesi halinde, düşük olan azami döviz kullanım oranı esas alınarak
işlem tekemmül ettirilir.
(5) Belgenin sektörü, belgeye konu edilecek işleme faaliyetinin kapsamına girdiği sektör
esas alınarak başvuru aşamasında Bakanlıkça belirlenir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Birim Kullanım, Fire ve İkincil İşlem Görmüş Ürün Oranları
MADDE 10 – (1) DİİB düzenlenmesi aşamasında;
a) Birim kullanım, fire ve ikincil işlem görmüş ürün oranları için kapasite raporunda
belirtilen oranlar esas alınır.
b) Firma tarafından, aynı üretim süreci için, ilgili üretim sürecine ilişkin kapasite
raporunun geçerlilik süresi içinde alınmış olan İhracat:2006/12 sayılı Tebliğ’in Ek-3’ünde
belirtilen ekspertiz raporları da söz konusu kapasite raporunun geçerlilik süresinin sonuna kadar
DİİB düzenlenmesine esas kabul edilebilir.
c) Birim kullanım, fire ve ikincil işlem görmüş ürün oranlarının işbu fıkranın (a) ve (b)
bentlerine göre net olarak tespit edilememesi veya söz konusu oranlarda tereddüt hasıl olması
halinde, belge süresi içerisinde alınacak olan, İhracat:2006/12 sayılı Tebliğ’in Ek-3’ünde
belirtilen ekspertiz raporu marifetiyle tevsik edilmesi kaydıyla firma beyanı esas alınabilir.
ç) Bakanlık, gerekli görmesi halinde, beyan edilen birim kullanım, fire ve ikincil işlem
görmüş ürün oranlarına ilişkin olarak, kapasite raporunu veya ekspertiz raporunu düzenleyen
ticaret ve/veya sanayi odası, üniversitelerin ilgili bölümleri ve ilgili olabilecek meslek
kuruluşları dahil gerek gördüğü kurum ve kuruluşlar tarafından hazırlanacak raporların ibrazını
talep edebilir.
(2) Birim kullanım, fire ve ikincil işlem görmüş ürün oranlarına ilişkin bu madde
çerçevesinde belirlenen esaslarla DİİB düzenlenmiş olması, DİR mevzuatı hükümleri
çerçevesinde firma sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. DİİB’de kayıtlı birim kullanım ve fire
oranları, DİİB kapsamında temin edilen hammaddelerin işlenmesi sırasında dikkate
alınabilecek olan azami oranları göstermektedir. İşleme faaliyetini müteakip, birim kullanım ve
fire oranlarının DİİB’de kayıtlı oranlardan daha düşük gerçekleşmesi sonucu, DİİB kapsamında
temin edilen girdilerle ihraç edilenden daha fazla asıl işlem görmüş ürün elde edilmiş olması
veya temin edilen girdilerin tamamının ihraç edilen ürünler bünyesinde yurt dışı edilememiş
olması halinde, elde edilen fazla asıl işlem görmüş ürünün de ihraç edilmesi veya fazla durumda
kalan asıl işlem görmüş ürün ve/veya yurt dışı edilememiş fazla girdiler (DİİB’de öngörülenin
üstünde çıkan ikincil işlem görmüş ürünler dahil) ile ilgili olarak serbest dolaşıma giriş rejimi
hükümlerine göre işlem yapılması gerekmektedir.
7
(3) İşleme faaliyeti sonucunda, ithal üründen ortaya çıkacak ikincil işlem görmüş
ürünün DİİB ihracat listesine eklenmesi gerekmektedir. Söz konusu ikincil işlem görmüş
ürünün DİİB ihracat taahhüdünün kapatılmasından önce ihracı, gümrük mevzuatı çerçevesinde
gümrük idaresi gözetiminde imhası, gümrüğe terk edilmesi, çıkış hükmünde gümrüğe teslimi
veya serbest dolaşıma giriş rejimi hükümlerine göre işleme tabi tutulması gerekmektedir.
(4) DİİB kapsamında ihracatı kg üzerinden yapılacak olan veya birim kullanım hesabı
kg-kg üzerinden yapılan ürünlerin belge birim kullanım hesabında, ihracata ilişkin gümrük
beyannamesi “Net Ağırlık (kg)” alanında beyan edilen ihraç ürün ağırlığını oluşturan tüm
girdilerin, belge kapsamında temin edilmeyecek girdiler de dahil, dikkate alınması esastır.
Örnek 1: Plastik granülden mamul, baskılı, tek veya çok katlı plastik ambalaj film ihracatına
yönelik olarak düzenlenecek olan bir DİİB’de, ihraç konusu ürün net plastik granül birim
kullanım oranı 1-1 (1 kg ihraç ürün karşılığı 1 kg plastik hammadde) olması mümkün değildir.
İhracata ilişkin gümrük beyannamesinde net kg ağırlığına dahil olan diğer tüm girdilerin (kuru
mürekkep, lak, vernik, reçine, çok katlı ürünlerde tutkal/yapıştırıcı, sertleştirici, masura vs. tüm
girdiler) DİİB birim kullanım hesabında dikkate alınması esastır. Bununla birlikte, belge
kapsamında temini talep edilmeyecek girdilerin, belge ithal listesine eklenmesine gerek
bulunmamaktadır.
Örnek 2: Polivinil klorürden (PVC) mamul pencere profili ihracatına yönelik olarak
düzenlenecek olan bir DİİB’de, ihraç edilecek olan üründe kullanılması kuvvetle muhtemel
conta ile lamine PVC profilinde kullanılan laminasyon folyosu, tutkal başta olmak üzere
ihracata ilişkin gümrük beyannamesinde net kg ağırlığına dahil olan tüm girdilerin belge birim
kullanım hesabında dikkate alınması esastır.
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Yürürlükten Kaldırılan Hükümler
MADDE 11 – (1) Kimya ve Toprak Ürünlerine İlişkin Dahilde İşleme Rejimi Genelgesi
yürürlükten kaldırılmıştır.
Yetki
MADDE 12 – (1) İşbu Genelge kapsamında ortaya çıkabilecek özel ve zorunlu
durumları inceleyip sonuçlandırmaya ve uygulamada ortaya çıkacak ihtilafları idari yoldan
çözümlemeye Genel Müdürlük yetkilidir.
(2) İşbu Genelge’de düzenlenmeyen hususlarda İhracat:2008/1 sayılı Dahilde İşleme
Rejimi Hakkında Genelge hükümleri esas alınır.
Yürürlük
MADDE 13 – (1) İşbu Genelge onaylandığı tarihte yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 14 – (1) İşbu Genelge’yi Bakanlık (İhracat Genel Müdürlüğü) yürütür.
8
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) İşbu Genelge’nin yürürlüğe girdiği tarihten önce düzenlenen
ve taahhüt hesabı henüz kapatılmamış olan DİİB’lerde, bu Genelge’nin lehe hükümleri
uygulanır.
GEÇİCİ MADDE 2 – (1) İşbu Genelge’nin 8’inci maddesinin birinci fıkrasında yer
verilen 8 aylık belge süresi uygulamasına ilişkin düzenleme 01/12/2025 tarihinde yürürlüğe
girer.

universald